Avrupa Birliği ülkelerinde çok sağın güç kazanması ve sistemsiz göçmen sayısındaki orantısız artış, 1985’te imzalanan ve 1990 yılında uygulamaya giren Schengen özgür sirkülasyon sistemini tehdit ediyor.
AB üyesi ülkelerden Hollanda ve Belçika’nın akabinde Polonya da, sistemsiz göçe ait kamuoyundaki telaşlara cevap olarak Almanya ve Litvanya hudutlarında denetim uygulamasına geçti. Denetimlerin 5 Ağustos’a kadar süreceği belirtildi.
Polonya’nın bu adımı, Schengen sistemini zora sokan uygulamaların son halkası oldu. Almanya ile 52, Litvanya ile 13 hudut geçiş noktası bulunan Polonya’da yüzlerce polis ve asker görevlendirildi. Uygulamanın birinci gününde 800 hudut muhafızı, 300 polis, 200 jandarma ve 500 istekli kontrollerde yer aldı.
Polonya’daki çok sağcı kümeler, Almanya’nın AB kurallarını ihlal ederek Polonya üzerinden gelen göçmenleri ülkesine geri gönderdiğini öne sürdü. Lakin Alman yetkililer bu tezleri yalanladı.
POLONYA’NIN AMACI: GÖÇMEN KAÇAKÇILARI
Polonya Başbakanı Donald Tusk, sınır kontrollerinin Avrupa Birliği çıkarlarına uygun formda alındığını belirterek, “Bu denetimleri Almanlar, Hollandalılar, Fransızlar için yapıyoruz. Biz AB’nin sınırıyız” dedi.
Polonya İçişleri Bakanı Tomasz Siemoniak ise uygulamanın, ülke üzerinden gerçekleşen sistemsiz göçü önlemeyi amaçladığını tabir etti. Denetimlerin birinci etapta 30 gün süreceğini söyleyen Siemoniak, “Almanlar denetimlerini kaldırmazsa biz de devam ederiz” dedi.
Siemoniak, Litvanya ve Letonya sonundan geçerek Polonya’ya gelen yasa dışı göçmen sayısında önemli artış yaşandığını vurguladı. Belarus hududunda sıkılaştırılan tedbirlerin, göçmen geçişlerini öteki güzergâhlara kaydırdığını belirtti.
Kontrollerin başlamasından kısa mühlet evvel dört sistemsiz göçmenin hudutta yakalandığını kaydeden Siemoniak, bunun uygulamanın gerekliliğini ortaya koyduğunu savundu. Ayrıyeten, denetimlerin yasa dışı göçmen kaçakçılığı yapanlara yönelik olduğunu belirterek, “Yasal yollarla seyahat edenler için telaş edilecek bir durum yok” açıklamasında bulundu.
Başbakan Tusk da Siemoniak’a takviye vererek, yakalanan dört kişinin daha evvel Belarus’tan yasa dışı geçiş teşebbüsünde bulundukları için kayıt altında olduklarını söyledi.
Tusk, Almanya’ya yönelik eleştirisini sürdürerek, yeni uygulamayla Almanya’nın geri gönderdiği her göçmenin ayrıntılıca inceleneceğini kaydetti. “Artık sonu yasa dışı geçen ve dokümanları eksik ya da kuşkulu olan hiç kimse, Almanya ya da öbür bir ülkeden Polonya’ya geri gönderilmeyecek” sözlerini kullandı.
YENİ ALMAN HÜKÜMETİ FİTİLİ ATEŞLEDİ
Almanya, 2023 yılında Polonya hududunda rastgele denetim uygulamasına başlamıştı. Mayıs ayında Olaf Scholz’un yerine geçen Friedrich Merz hükümeti, hudut denetimlerini daha da artırma kararı aldı.
Yeni hükümetin bu adımı, İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt’in “sığınmacıların sonda geri çevrilmesi” manasına gelen daha ağır denetimler talimatı vermesiyle krize yol açtı.
Dobrindt, 18 Temmuz’da Schengen bölgesine yönelik artan baskılara karşı tahlil bulmak maksadıyla bir tepe düzenledi. Lakin AB düzenlemelerine nazaran, hudut denetimleri sırf önemli tehditler karşısında ve sonlu müddetle uygulanabiliyor.
ALMANYA: KALICI DENETİM İSTEMİYORUZ
Almanya Başbakanı Merz’in sözcüsü, Polonya’nın kararlarına ait açıklamada bulundu.
Sözcü, “Sınırların sistemsiz göçten korunması, Almanya’nın, Polonya’nın ve Avrupalı komşularımızın ortak çıkarlarıdır. Kalıcı hudut denetimleri istemiyoruz” dedi.
Alman yetkili Knut Abraham, denetimlerin hudut bölgesi için “ağır bir yük” olacağı yorumunu yaptı.
Almanya’nın Polonya hükümet komiseri Abraham, “Alman-Polonya ilgileri için düzgün bir gün değil. Almanya-Polonya hududundaki denetimlerin ağırlaştırılması, göç sıkıntısına tahlil olmayacaktır” sözlerini kullandı.
