Dünya basınında IDEF 2025 gündemi: ‘Savunmada özerkliğin simgesi… Türkiye’nin kararlılığını gözler önüne serdi’
IDEF 2025, Ulusal Savunma Bakanlığının konut sahipliğinde, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığının dayanağıyla, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının idare ve sorumluluğunda ve KFA Fuarcılık AŞ’nin organizatörlüğünde İstanbul Fuar Merkezi’nde (İFM) düzenleniyor. 22 Temmuz’da kapılarını ziyaretçilere açan fuar, bugün gerçekleştirilecek tanıtım ve toplantıların akabinde sona erecek.
Toplam 44 ülkeden gelen iştirakçilerin stant açtığı ve 400’ün üzerinde milletlerarası firmanın eserlerini sergilediği IDEF 2025’te, Türkiye’nin kıymetli savunma endüstrisi şirketlerinin yanı sıra yüksek katma kıymetli üretim yapan Türk teşebbüsçüler de yerini aldı. Fuar boyunca birçok yenilikçi tahlil sunan harp sistemlerinin tanıtımı gerçekleştirildi.
Fuar kapsamında TÜBİTAK ile Türkiye’nin önde gelen kurumları ortasında IDEF 2025 kapsamında Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’ın iştirakiyle 8 muahede imzalandı. ise IDEF’te denizlerin altından uzayın derinliklerine uzanan kara, deniz, hava, hava savunma, sınır-sahil güvenlik, haberleşme, elektronik harp, elektro-optik ve silah sistemlerinde özgün mühendislik tahlilleriyle geliştirilen 300’den fazla eserini tanıttı.
Dış basın, Türkiye’nin IDEF 2025 ile savunma alanındaki ilerlemesini gözler önüne serdiğini belirtti. Haberlerde, IDEF 2025’in Ankara’nın savunma özerkliğinin simgesi haline geldiği vurgulandı. NATO ülkeleriyle birlikte dünyanın pek çok farklı bölgesinden ülkenin de fuara ağır ilgi gösterdiği bildirilen haberlerde, IDEF 2025’in savunma sanayii alanında Türkiye’nin giderek artan kıymetini gözler önüne serdiği kaydedildi.
AL MONITOR: SAVUNMA ÖZERKLİĞİNE GERÇEK BİR SIÇRAMAYI SİMGELİYOR
Washington merkezli Al Monitor’den Barın Kayaoğlu’nun haberinde, IDEF 2025’te sergilenen eserlerin Türkiye’nin savunma özerkliğine hakikat değerli bir sıçramayı simgelediği belirtildi. Haber sitesine nazaran IDEF 2025, Türkiye’nin ortaya çıkan güvenlik tehditlerine karşı yerli savunma teknolojilerini geliştirme konusundaki kararlılığını bir defa daha ortaya koydu.
Haberde, Türkiye’nin IDEF 2025 savunma fuarını en yeni askeri teknolojilerini sergilemek ve çağdaş savaşın değişen gereksinimlerine uygun yerli tahliller üretme yolunda istikrarlı bir ilerleme kaydettiğini vurgulamak için bir fırsat olarak değerlendirdiği kaydedildi. Al Monitor, sergilenen eserlerin yeni hipersonik balistik füze TAYFUN BLOK-4’ten mikrodalga tabanlı dron savar sistemlerine ve saklı süratli taarruz araçlarına (FAC) kadar geniş bir yelpazede yer aldığına dikkat çekti. Haberde bu eserlerin, Ankara’nın savunma gereksinimlerini yerli teknolojilerle karşılama stratejisinin bir yansıması olduğu yorumu yapıldı.
Türkiye’nin savunma ihracatı geçen yıl 7,15 milyar dolara çıktığını bildiren Al Monitor, bu sayının tüm vakitlerin en yüksek düzeyi olduğunu ve bir evvelki yıla nazaran yaklaşık yüzde 30’luk bir artış gösterdiğini açıkladı. Haberde bu artışın, Türkiye’nin global bir silah tedarikçisi olarak giderek daha değerli bir rol üstlendiğini ortaya koyduğu tabir edildi. Al Monitor, fuarın Türkiye’nin savunma alanında özerklik kazanma, ihracatı artırma ve askeri doktrinini teknoloji odaklı, asimetrik savaş alanına uygun biçimde tekrar yapılandırma maksatlarını yansıttığını belirtti.
EURASIA REVIEW: IDEF 2025… MUHAREBE TECRÜBESİ VE YERLİ SAVUNMA İNOVASYONUNUN BİR SERGİSİ
ABD’li Eurasia Review’de yer alan Haluk Direskeneli imzalı haberde, IDEF 2025’in Avrasya’nın en büyük ve en değerli savunma fuarlarından biri olduğu vurgulandı. Eurasia Review, bu yılki fuarda, faal çatışmalara dahil olan ülkelerin de dikkat çeken iştirakçiler ortasında olduğunu söyledi.
Ukrayna’nın fuarda Rusya ile süren savaş kapsamında geliştirdiği silahları tanıttığı belirtilen haberde, IDEF 2025’in yerli firmaların yanı sıra yabancı şirketler için de değerli bir platform olduğu kaydedildi. IDEF 2025’i ‘Muharebe Tecrübesi ve Yerli Savunma İnovasyonunun Bir Sergisi’ başlığıyla okuyucularına duyuran Eurasia Review, fuardaki elektronik harp sistemlerinden zırhlı araçlara ve taktik insansız hava araçlarına kadar pek çok eserin, savaş şartlarında test edilmiş ve operasyonel aktifliği kanıtlanmış teknolojiler olarak öne çıktığını bildirdi.
Haberde, Pakistan’ın da yerli olarak üretilen zırhlı araç, füze ve insansız hava platformlarını sergilediği belirtilerek, İslamabad heyetinin Türkiye ile sürdürdüğü ikili savunma projelerine dikkat çektiği söz edildi. Eurasia Review, Pakistanlı yetkililerin Türkiye ile endüstriyel iş birliğinin genişletilmesi istikametindeki potansiyeli vurguladığını açıkladı.
Habere nazaran, IDEF 2025, Türkiye’nin savunma alanındaki artan öz yeterliliğini ve inovasyon yeteneğini sergilemek için değerli bir platform oldu. ASELSAN, Roketsan, HAVELSAN ve TUSAŞ üzere dalın önde gelen firmalarının yanı sıra, ülke genelindeki teknoparklarda faaliyet gösteren çok sayıda KOBİ ve teşebbüsün de fuarda yerini aldığı belirtildi.
İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı standında ziyaretçilere tanıtılan teknolojiler ortasında alanda kullanılan dört bacaklı robotlar, Araç Şoför Tahlil Sistemi (ASAS) ve taşınabilir yüz tespit kamerası Karagöz de yer aldı.
IDEF 25’E AFRİKA, ORTA ASYA VE ORTA DOĞU’DAN AĞIR İLGİ
Eurasia Review, IDEF 2025’in bilhassa Afrika, Orta Asya ve Orta Doğu’dan gelen yabancı askeri heyetlerin ağır ilgisini çektiğini açıkladı. Haberde, generaller ve tedarik yetkililerinin, Türk üretimi sistemleri yakından inceleyerek üretici ve mühendislerle direkt görüşmeler gerçekleştirdiği bilgisi paylaşıldı. Türk İHA ve havadan atış mühimmatlarının büyük beğeni topladığını kaydeden Eurasia Review, pek çok gelişmekte olan ülke için bu sistemlerin Batı menşeili kıymetli alternatiflere kıyasla daha uygun maliyetli bir seçenek sunduğuna dikkat çekti.
Eurasia Review, karşı dron lazer sistemleri, taşınabilir radar platformları, sinyal bozma/aldatma aygıtları ve yapay zeka dayanaklı komuta-kontrol yazılımları üzere yeni kuşak teknolojiler geniş bir formda sergilendiğini söyledi. Haberde, bu sistemlerin çeşitliliği ve olgunluk düzeyinin, Türkiye’nin savunma bölümünün klâsik platformların ötesine geçerek süratle geliştiğini gözler önüne serdiği yorumuna yer verildi.
NATO heyetlerinin yanı sıra tarafsız ya da rakip bloklardan temsilcilerin de fuarda bulunduğu belirtilen haberde, bu durumun Türkiye’nin çok kutuplu bir dünyada giderek öne çıkan çok taraflı savunma ortağı rolünü ortaya koyduğu söylendi. Eurasia Review, IDEF 2025’in yalnızca bir ticaret fuarı olmanın ötesinde, günümüz savaş alanı gerçekleri ile geleceğin savunma vizyonlarının kesiştiği bir buluşma noktası olduğunu tabir etti.
Enderus Teknoloji tarafından geliştirilen ultra hafif tekerlekli taktik araç, birinci sefer sergilendiği IDEF 2025’te ağır ilgi görürken, gelen talep üzerine seri üretime başlanılması planlanıyor.
EDR: GÖKBORA VE GÖKHAN, METEOR’A KUVVETLİ RAKİPLER OLACAK
Avrupa Savunma Ajansı’nın (European Defence Agency) yayın organı European Defence Review (EDR), T.C. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığının (SSB), Meteor gibisi kabiliyetlere sahip iki ramjet motorlu hava-hava füzesi olan Gökbora ve Gökhan’ın geliştirilmesi için iki farklı Ar-Ge mukavelesi imzaladığını bildirdi. Haberde, bu mukavelelerden birinin Roketsan ve ASELSAN, başkasının ise TÜBİTAK ile yapıldığı kaydedildi. EDR, kelam konusu füzelerin, Türkiye’nin yeni kuşak savaş uçakları ile mevcut beşerli ve insansız hava platformlarının hava muharebe yeteneklerini kıymetli ölçüde artıracağını belirtti.
IDEF’in ikinci gününde tanıtılan birinci füze olan Gökbora’nın, Roketsan tarafından geliştirildiğini açıklayan EDR, şu sözleri kullandı:
“Gökbora’nın 3,75 metre uzunluğunda ve 180 mm çapındaki füzenin 100+ NM menzile sahip olduğu açıklandı. Füzenin broşüründe, art kanatçıkların katlanabilir olduğu belirtiliyor. Bu özellik, Gökbora’nın KAAN 5. kuşak savaş uçağının ve Kızılelma muharebe İHA’sının silah bölmelerine entegre edilmesini kolaylaştıracak, böylelikle platformların ‘temiz’ konfigürasyonunu korurken taşıyabilecekleri füze sayısını artıracak. Füzenin sürat ve hareket kabiliyetine ait ayrıntılar paylaşılmazken, Gökbora projesinin 2024 ortalarında başladığı ve Roketsan’ın en kısa müddette testlere başlamayı hedeflediği öğrenildi.”
Roketsan, 17. Milletlerarası Savunma Sanayii Fuarı’nda birinci kere sergilediği 6 yeni eserinin tanıtımını gerçekleştirdi.
GÖKHAN, FUARIN DÖRDÜNCÜ GÜNÜNE KADAR BÂTIN TUTULDU
Haberde, Gökhan’ın ise fuarın dördüncü gününe kadar bilinmeyen tutulduğuna dikkat çekilerek, TÜBİTAK tarafından geliştirilen projenin mayıs 2021’de Milli Savunma Bakanlığı (MSB) ile imzalanan “Milli Ramjet Motorlu Hava-Hava Füzesi Geliştirme Projesi” kapsamında başlatıldığı belirtildi. EDR, IDEF 2025’te füzenin uzun menzilli versiyonu için ek bir kontrat imzalandığını açıkladı.
Gökhan’ın boyut ve menzil bilgilerine ait bilgi paylaşılmadığını aktaran EDR, füzenin data sayfasında Mach 3’ün üzerinde bir sürate ve faal itki ayar denetimi sayesinde geniş bir angajman zarfına sahip olduğunu kaydetti. Ayrıyeten haberde, füzenin GPS/INS navigasyon sistemi ve son akın kademesinde rehberlik sağlayan katı hal faal radar arayıcı ile donatıldığı söz edildi. EDR bu radarın, ASELSAN’ın MURAD radar ailesinin bir türevi olabileceği değerlendirmesini yaptı.
EDR’ye nazaran, SSB’nin kesin tercihini yapmasıyla birlikte Türkiye, görüş ötesi hava-hava füzesi (BVRAAM) pazarına girmiş olacak. Haberde, Gökbora ve Gökhan’ın, Avrupa’nın Meteor füzesine kuvvetli rakipler olmasının beklendiği vurgulandı.
