Taraflar dün Brüksel’de AB Dış Bağlar ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi’nin eş başkanlığında 13. Stratejik Diyalog toplantısı için bir ortaya gelerek ayın ilerleyen günlerinde yapılacak tepe için hazırlıkları ele aldı.
AB Dış Alakalar Servisinden yapılan yazılı açıklamaya nazaran, Kallas AB’nin global zorlukları ele almak için Çin ile yapan bir formda etkileşim kurma taahhüdünü tekrar teyit etti. Kallas, ticari bağları yine dengelemek, rekabet alanını eşitlemek için somut tahliller bulmanın ehemmiyetini vurguladı.
AB temsilcisi ayrıyeten Çin’i, Avrupalı şirketler için kıymetli riskler oluşturan ve global tedarik zincirlerinin güvenilirliğini tehlikeye atan kritik ham unsurların (nadir toprak elementleri) ihracatına yönelik kısıtlamaları da dahil olmak üzere “çarpıtıcı” uygulamalarına son vermeye çağırdı.
Çin şirketlerinin Ukrayna’yla savaşında Rusya’ya verdiği takviyenin Avrupa güvenliği için oluşturduğunun altını çizen Kallas, Çin’i Rusya’nın askeri-endüstriyel kompleksini ayakta tutan tüm maddi takviyesi derhal durdurmaya davet etti.
Taraflar ayrıyeten Gazze’de ateşkesin ve insani erişimin bir an evvel sağlanması ve İran’ın nükleer programıyla ilgili diplomasiye geri dönülmesinin kıymeti konusunda mutabık kalırken Kallas, Çin’deki insan hakları durumuna değinerek “güç yahut zorlama yoluyla da dahil olmak üzere statükoyu değiştirmeye yönelik tek taraflı girişimlerine” karşı çıktı.
ÇİN VE AB ORTASINDAKİ İLİŞKİLER
AB, son yıllarda Çin’e yaklaşımında ekonomik bağları büsbütün koparmadan, stratejik bağımlılıkları azaltma yoluyla istikrar kurmaya çalışıyor. Çin’i AB’nin liberal demokratik bedellerine meydan okuyan bir sistemik rakip olarak gören Brüksel, Pekin’i birebir vakitte ekonomik bir rakip olarak da tanımlıyor.
Ancak tıpkı vakitte Çin, iklim değişikliği, global sıhhat üzere alanlarda işbirliği yapılabilecek bir ortak olarak da görülüyor. AB-Çin tepesinin tarihi şimdi belirlenemedi lakin bu ay içerisinde Çin’de yapılması planlanıyor.
AB-Çin ilgilerinin 50. yılında yapılacak tepe, hem AB’nin ABD’den gümrük vergileri ve savunma harcamaları konusunda baskı gördüğü hem de Çin’in ABD’yle ticaret tansiyonu yaşadığı bir periyoda denk geliyor.
AB ile Çin ortasında son tepe 7 Aralık 2023’de yapılmıştı.
