Arz-ı Mev’ud (İbranice: ha’aretz hamuvtakhat), Yahudi inancına nazaran Tevrat’ta Allah’ın Hz. İbrahim ve soyuna vadettiği toprakları söz eder. Bu vaat, Tevrat’ın bilhassa Tekvin 15:18-21 olmak üzere çeşitli kısımlarında yer alıyor.
Yahudilerin Arz-ı Mev’ud ülküleri Tevrat’ın bu kısmındaki “Mısır Irmağı’ndan büyük Fırat Irmağı’na kadar uzanan bu toprakları –Ken, Keniz, Kadmon, Hitit, Periz, Refa, Amor, Kenan, Girgaş ve Yevus topraklarını– senin soyuna vereceğim” tabirlerine dayanıyor.
HANGİ ÜLKELERİ KAPSIYOR?
Bu tarif, çağdaş haritalarla karşılaştırıldığında Nil Nehri’nden Fırat Nehri’ne kadar uzanan geniş bir coğrafyayı kapsar. Yani bugünkü Mısır’ın Sina Yarımadasını ve Nil Nehri’ne kadar olan kısmını, tüm Filistin toprakları, Ürdün’ün tamamı, Suriye’nin güneyi, Irak’ın batısı ve Suudi Arabistan’ın kuzeyini içine alır. Lakin internet üzere çeşitli ortamlarda paylaşılan ideolojik “Büyük İsrail” haritalarında Tevrat içerisinde belirtilen hudutların daha geniş yorumlandığı görülüyor. İran’a kadar uzanan ve Türkiye’nin doğu vilayetlerinden kimilerini da içeren ve bölge ülkelerini tehdit eden bu haritalar İsrail’in “Vaadedilmiş Topraklar” mefkuresini hala benimsediğini hissetirmesiyle bölgede güvensizliğin ve gerginliğin artmasına neden oluyor.
İSRAİL’İN GENİŞLEME POLİTİKASI
İsrail devleti, resmi telaffuzunda Arz-ı Mev’ud’u bir dış siyaset maksadı olarak ortaya koymasa da kimi çok sağcı Siyonist çevreler, bu ülkünün gerçekleştirilmesini hâlâ savunmakta, bilhassa dini kümeler ortasında bu telaffuz canlılığını korumaktadır. İsrail resmi devlet telaffuzunun bilakis; Batı Şeria’daki Yahudi yerleşimleri, Ürdün Vadisi’nde kalıcı denetim, Golan Tepeleri’nin ilhak edilmesi üzere adımlar atması birçok kişi tarafından İsrail’in Arz-ı Mev’ud doğrultusunda hareket ettiği formunda anlaşılıyor.
İsrail güçleri, işgal altındaki Batı Şeria’da
İDEOLOJİK BİR SIKINTI OLARAK GÖRÜLÜYOR
Arz-ı Mev’ud ideali, bölge ülkelerinde tarih boyunca kuşkuyla karşılanmış, İsrail’in genişleme potansiyeline dair kaygıları körüklemiştir. Bu nedenle bilhassa Filistin sorunu etrafında şekillenen çatışmalarda, İsrail’in toprak siyasetleri yalnızca bir güvenlik sorunu değil, birebir vakitte ideolojik bir gayret olarak da görülüyor.
Bugün İsrail’in resmi devlet siyaseti bu söyleme dayanmasa da, çok milliyetçi kimi koalisyon ortaklarının ve yerleşimci kümelerin söylemlerinde Arz-ı Mev’ud’un izleri açıkça görülmektedir. Bu durum, iki devletli tahlil mümkünlüğünü daha da zora sokuyor ve bölgedeki istikrarsızlığın derinleşmesine yol açıyor.
Sahadaki gelişmeler ve ideolojik eğilimler Arz-ı Mev’ud mefkuresinin günümüzde de zihinlerde ve haritalarda yaşadığını gösteriyor.
