Trump’tan Putin’e 50 günlük ültimatom: Kiev’e silah Rusya’ya yaptırım
Ocak ayında misyona geldikten sonra selefi Joe Biden’ın bilakis Ukrayna savaşı bağlamında Rusya’ya karşı yumuşak bir siyaset izleyen Donald Trump, Moskova’ya sırtını dönüyor. Rusya lideri Vladimir Putin’den ateşkes ve kapsamlı barış mutabakatı teşebbüslerine beklediği karşılığı alamayan Trump, Cumhuriyetçilerin şahin kanadının kulağına fısıldadığı “Moskova’ya baskıyı arttıralım” yaklaşımına yeşil ışık yaktı. Dün gece Rusya hakkında merakla beklenen açıklamalarını NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile birlikte Oval Ofis’ten yapan ABD Başkanı, Ukrayna’ya silah tedariki konusunda tavrını değiştirerek, Kiev’e yeni silah göndereceklerini duyurdu. Trump ayrıyeten Cumhuriyetçilerin bir kısmının “Rusya’ya caydırıcı yaptırım” yaklaşımına yeşil ışık yaktı. Kremlin’e savaşı bitirmek için 50 günlük süre veren ABD Başkanı, aksi takdirde Rusya ve ticari ortaklarına yüzde yüzlük ek gümrük vergisi uygulayacaklarını açıkladı.
HEDEF RUSYA’NIN TİCARETİ
Trump idaresinin rota değişikliği Avrupa-ABD ortasında büyük bir görüşme trafiğine de yol açtı. ABD Başkanı, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Oval Ofis’te kameraların karşısına geçti. Rusya’ya ağır gümrük vergisi tehdidinde bulunan Trump, 50 gün içinde mutabakat olmazsa ikincil gümrük vergileri uygulanacağını ve oranın yüzde 100’e çıkacağını söyledi. İkincil vergiler kapsamında Rusya’nın ticaret ortaklarını amaç alacaklarını söyleyen Trump, ikincil vergilerin uygulanması için Kongre onayının gerekmediğini belirtti. Analistlere nazaran, Ukrayna savaşının akabinde Rus doğal kaynaklarının en büyük alıcısı olan Çin, Hindistan ve Brezilya üzere ticaret ortakları vergi tehdidi nedeniyle Rusya ile ticareti keserse, ülkenin Ukrayna işgali için ayıracağı maddi kaynakları büyük bir darbe alacak. Rutte de ABD’nin Ukrayna’ya ağır silah takviyesinde bulunacağını belirtti. Öte yandan Trump’ın Ukrayna Temsilcisi Keith Kellogg da dün Kiev’e giderek temaslarda bulundu.
10 MİLYAR DOLARLIK SİLAH
Trump, Ukrayna’ya verilecek silahlarla ilgili ise ABD’nin para ödemeyeceğini ve maliyetin büsbütün muahedeye dahil olan NATO üyesi ülkeler tarafından karşılanacağını söyledi. Patriot bataryaları ve hava savunma füzelerinin birinci siparişlerinin önümüzdeki günlerde ilgili Avrupalı ülkelere teslim edileceğini söyleyen Trump, bu ülkelerin de kendi envanterlerindeki bataryaları Ukrayna’ya göndereceğini aktardı. Trump ismini vermediği bir ülkenin 17 Patriot sistemi için sipariş verdiğini söyledi. Öte yandan Amerikan Axios’a konuşan güvenlik kaynakları Ukrayna’ya verilecek silahların birinci sipariş dalgasının 10 milyar dolar bedelinde olduğunu söyledi. Kaynaklar ayırca muahedenin Patriot bataryaları ve füzelerinin yanı sıra Rusya’nın “derinliklerini vurabilecek uzun menzilli füzeleri içereceğini” sav etti.
‘PUTİN KELAMINDA DURMADI’
Trump’ın siyaset değişikliğinde Putin’in yaklaşımının tesirli olduğu bedellendiriliyor. Trump evvelki gün, “Putin beni hayal kırıklığına uğrattı. Onun kelamının gerisinde duran biri olduğunu sanmıştım. Benimle hoş konuşuyor lakin sonra geceleri insanları bombalamaya devam ediyor. Bu biraz sorunlu bir durum ve hoşuma gitmiyor” demişti. Trump dün akşam da, “Dört sefer muahedeye vardığımızı düşünmüştüm. Lakin sonra bombalar yağmaya devam etti” tabirlerini kullandı. Öte yandan Ukrayna Başkanı Volodimir Zelenski, duyuruların akabinde Trump’ı arayarak teşekkür ettiğini söyledi.
MOSKOVA REST ÇEKTİ
ABD’de Donald Trump idaresinin Ukrayna’ya yeni silahlar tedarik edeceğini açıklamasına Rusya’dan da cevap geldi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov bunun mevcut durumu değiştirmeyeceğini belirterek, “Ukrayna’ya silah vermeyi zati hiçbir vakit durdurmadınız. Artık neden korkalım” dedi. Trump’ın Özel Temsilci Keith Kellogg’un Kiev ziyaretini de pahalandıran Peskov, “Rusya için kıymetli olan, Kellogg’un Kiev’de ateşe akaryakıt dökmek yerine ABD’nin savaşı bitirmek için arabulucu vazifesini devam ettirmesidir” sözünü kullandı.
KİM’DEN KREMLİN’E DESTEK
ABD ve Avrupa Ukrayna konusunda safları tekrar sıklaştırırken, Rusya da müttefiki Kuzey Kore ile temaslarını ağırlaştırdı. Evvelki gün Kuzey Kore’ye sürpriz ziyaret gerçekleştiren Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, ülke önderi Kim Jong-un ile görüşerek Kuzey Kore’nin savaşın sonuna kadar Rusya’nın yanında yer alacağı kelamını aldı. Kuzey Kore’nin 2025 yılı başlarından itibaren Rusya’ya 12 milyon 152 mm top mermisi, yüzlerce taktik balistik füze ve 30 bine yakın asker gönderdiği biliniyor. Kim, Lavrov’a gerekirse askeri yardımı arttıracakları kelamı verdi.
